نشریه آفتاب خاورمیانه

ایران کشوری است توسعه یافته؛ با جایگاه اول اقتصادی، علمی و فناوری در سطح منطقه، با هویت اسلامی و انقلابی؛ الهام‌بخش در جهان اسلام و با تعامل سازنده و مؤثر در روابط بین‌الملل"؛ این عبارت‌ها امروز ممکن است کمی طنزآمیز به نظر برسند.

تا چندی پیش، کارت به کارت، پایا و ساتنا، تنها گزینه‌های پیش رو برای انتقال وجه بین بانکی بود. هرکدام از این راه‌ها، ویژگی‌‌های مثبت و منفی خاص خود را داشتند حالا بانک مرکزی سرویس جدیدی را به جمع این راهکارها افزوده است.

سید محمود لاجوردی در سال 1274 در محله گلچغانه کاشان در خانواده‌ای تاجر به دنیا آمد. سید محمود دو برادر و یک خواهر داشت. او در شش سالگی به مکتب رفت و با اینکه سه سال در آن جا به تحصیل مشغول بود اما چیزی نیاموخت. بعد از انقلاب مشروطه مدارس جدیدی در کاشان تاسیس شده بود که سید محمود برای ادامه تحصیل به آن جا رفت و در این مدارس بود که توانست خواندن و نوشتن را به درستی بیاموزد.

روسیه از سال‌‌ها پیش خود را آماده چنین روزهایی کرده بود، از زمانی که نیروهای روسیه وارد کریمه شدند تا بخشی از اوکراین را بگیرند، زنگ اولین تحریم‌های بین‌المللی در این کشور به صدا درآمد و سرآغاز جدیدی از چالش‌ها برای روسیه بود. از جمله این تحریم‌ها مسدود کردن دارایی افراد خاص، محدودیت در مجوز صادرات کالا، محدودیت در حوزه فناوری و انرژی و تحریم نظامی، لغو مسابقات ورزشی و رویدادهای فرهنگی، قطع روابط تجاری، محدودیت در حوزه مالی که تحریم پنج بانک بزرگ دولتی را هدف خود قرار داده و تا حدی هم توانستند‌ از این اهرم برای تزلزل اقتصاد روسیه و کاهش روبل استفاده کنند.

خبر کوتاه بود و شوکه کننده، البته برای اکثریت قریب به اتفاق مردم دنیا، نه برای ما ایرانیان: «نرخ تورم ترکیه در ماه آپریل سال ۲۰۲۲ به ۷۰ درصد رسید و رکورد ۲۰ ساله خود را شکست». این در حالی است که کشور عزیزمان هم در همین ماه‌های اخیر همه سعی خود را کرده که کشوری روی دستش بلند نشود و در مسابقه تورم عقب نماند.

در میان جریان‌های علمی و مکاتب اقتصادی قرن حاضر، شاخه‌های فکری جدیدی از جمله اقتصاد نهادی و اقتصاد رفتاری (به ویژه اقتصاد رفتاری) در حال گسترش است که هر دوی آن‌ها درصدد تبیین هرچه واقعی‌تر رویدادها، تئوری‌ها و تصمیمات اقتصادی افراد بوده و در نهایت برآنند تا بر پایه یافته‌های دقیق‌تر، پیش‌بینی‌های منسجم‌تری نیز ارائه نمایند.

نسل Y که با نام نسل هزاره نیز شناخته می‌شود، به گروهی از افراد گفته می‌شود که پس از نسل X (متولدین 1960 تا اوایل 1980، که در ایران معادل با دهه 40 و 50 است) و پیش از نسل Z یا نسل نِت (افرادی که از اوایل دهه 2000 تاکنون متولد شده‌اند) زاده شده‌اند. اغلب صاحب‌‌نظران بر این باورند که تاریخ تولد نسل هزاره مابین اواخر دهه 1970 یا اوایل دهه 1980 آغاز شده و در اوایل دهه 2000 هم به پایان رسیده‌ است.

در سال‌های اخیر، تعداد کارکنانی که از شغل خود استعفا می‌کنند رشد زیادی داشته است. برای بازگرداندن کارکنان به کار، سازمان‌ها در حال تغییر سیاست‌های قدیمی و ارائه مشوق‌های بی‌سابقه هستند. برای مثال، شرکت‌های حمل‌ونقل دستمزدهای پرداختی خود را افزایش داده‌اند تا رانندگان را به ناوگان خود بازگردانند. مدارس دولتی کالیفرنیا به معلمان بازنشسته اجازه می‌دهند بدون نیاز به اخذ مجدد گواهینامه ضمن خدمت، مجددا به کار گرفته شوند. مدیران عامل و مدیران سرمایه انسانی در تکاپو هستند تا پیشنهاد‌های کاری انعطاف‌پذیر و جذاب‌تری نسبت به رقبای خود ارائه دهند. اما چنین اقداماتی همچنان مشکل اصلی را نادیده می‌گیرد.

قانون عملیات بانکداری و همچنین رابطه میان بانک مرکزی و نظام بانکی کشور به اصلاح نیاز دارد. این جمله و جمله‌هایی مشابه آن مدتی است در بیانات افراد و مسوولان در رده‌های گوناگون شنیده می‌شود. گروهی بیان می‌کنند که از اصلاح قانون بانکداری و عملیات بانکداری در کشور چند دهه می‌گذرد و هنوز به قوانین ۴۰ سال قبل عمل می‌کنیم و اگر اصلاحات ساختاری و پایه‌ای در نظام بانکداری انجام دهیم، تامین مالی بنگاه‌ها ارتقا می‌یابد. اظهارات مدیران ارشد کشور را مرور می‌کنیم تا با توقع و اهداف مورد نظر آن‌ها بیشتر آشنا شویم.

جهان کم کم با پول نقد خداحافظی می‌کند. با اینکه اسکناس و سکه هنوز هم در اقصی نقاط دنیا رایج است، حتی قبل از همه‌گیری کرونا هم با افزایش روزافزون تراکنش‌های آنلاین روبرو بودیم. قرنطینه‌ها و ملزومات پایبندی به پروتکل‌های بهداشتی ماه‌های گذشته هم، به احتمال زیاد، این روند را تسریع کرده است. در برخی کشورها پول کاغذی و فلزی سهم کوچکی از مبادلات مالی دارد؛ برای مثال در سال ۲۰۱۹ تنها ۴۰ درصد تراکنش‌های چین با پول فیزیکی انجام شده است. این رقم در ایالات متحده آمریکا ۳۲ درصد، در سوئد ۲۰ درصد و در کره‌ی جنوبی تنها ۱۴ درصد است. البته که این چالشی تازه برای بانک‌های مرکزی است.