نشریه آفتاب خاورمیانه

علی اکبر در پاریس به دیدار موسس و رئیس كارخانه بیك رفت. مارسل بیک بدون مقدمه گفت: آقای رفوگران چه كاری می‌توانم برایتان بكنم؟ او كه از قبل برای این لحظه خود را آماده كرده بود، گفت: آقای بیك، یك ماشین تزریق پلاستیك از آنها كه اضافه دارید به اضافه یك قالب خودكار دسته دوم به من بفروشید و پولش را همین الان بردارید

با شیوع بیماری کرونا، حجم تقاضا و عرضه کل کالاها کاهش یافت و فعالیت اکثر صنایع به‌حدی متوقف شد که در آوریل ۲۰۲۳، قیمت هر بشکه نفت خام آمریکا به زیر صفر دلار رسید. در این شرایط، دولت‌ها با هدف تحریک تقاضا بسته‌های حمایتی از صنایع مانند انواع یارانه‌ها، پرداخت تسهیلات و ثبات نرخ بهره را ارائه کردند که با گذشت زمان ناکارآمدی و نتایج مخرب خود را نشان داد. ادامه این روند تا دوره پساکرونا همراه با وقوع بحران انرژی منجر به افزایش تورم شدیدی در کشورهای دنیا شد که کشورهای درحال توسعه، دشواری بیشتری در عبور از آن داشتند.

در سال‌های اخیر، کشورهای گوناگون با بحران رکود مواجه شده‌اند و همه‌گیری کرونا آخرین بهانه اقتصاد جهان برای قرار گرفتن در سراشیبی رکود بود. در این دوره، کشورهای در حال توسعه و توسعه‌یافته، یا پس از وقوع شرایط رکودی به‌دنبال خروج از آن بودند یا با پیش‌بینی این شرایط، تلاش کردند از آن اجتناب کنند.

اولین و مهم‌ترین تاثیر تحریم‌ها بر جریان تجارت یک کشور اعمال می‌شود و به‌تناسب باز یا بسته بودن اقتصاد در فضای بین‌المللی و رابطه‌ تجاری و مالی با کشورهای تحریم‌کننده، تاثیر آن متفاوت است. شوک تحریم‌های اقتصادی دهه ۱۳۹۰، نه‌تنها ارزش کل واردات کالا به ایران را کاهش داد بلکه با تغییر ترکیب کالاهای وارداتی، تولید بسیاری از محصولات داخلی را با چالش‌های جدیدی همراه ساخت. این تحریم‌ها بر ارزش واردات دو کالای سرمایه‌ای و واسطه‌ای اثر منفی گذاشته و ارزش واردات کالاهای مصرفی به کشور را افزایش داده است.

کشورهای در حال توسعه به‌دلیل ویژگی‌های متمایزی که از سایر کشورها و مناطق جهان دارند، در ادبیات اقتصادی و روابط بین‌المللی به‌عنوان یک مفهوم مستقل موردبررسی قرار می‌گیرند.

در دو دهه اخیر پیشرفت بانکداری الکترونیکی با ظهور اینترنت پرسرعت و تلفن‌های هوشمند، به ایجاد صنعت فناوری مالی (فین‌تک)، استارت‌آپ‌های فناورانه، بانک‌های دیجیتال و توسعه خدمات بانک‌های کلاسیک منجر شد. لندتک (LendTech) به‌عنوان یکی از زیرشاخه‌های این صنعت، حوزه‌ای است که به‌طور تخصصی، در حوزه اعطای وام‌های خرد به‌صورت آنلاین و با سرعت بالا فعالیت می‌کند. در این مقاله، با اشاره به انواع مختلف لندتک (الان بخر بعدا پرداخت کن، فردبه‌فرد و تامین مالی جمعی) به وضعیت این صنعت در ایران و جهان می‌پردازیم.

رئیس‌کل بانک مرکزی به عنوان مسئول اصلی اجرای سیاست‌های پولی و اعتباری به پیشنهاد وزیر امور اقتصاد و دارایی به هیات‌وزیران معرفی می‌شود و پس از تایید، حکم او توسط رئیس‌جمهور صادر می‌شود. رئیس‌کل به‌مدت ۵ سال مدیریت بانک مرکزی را بر عهده خواهد داشت و انتخاب مجدد او بلامانع است.

هوش مصنوعی پدیده‌ جدیدی نیست و مخصوصا در دهه اخیر در دنیای کسب‌وکار برای خودکارسازی بسیاری از فرآیندها، حضور داشته است. با این حال در ماه‌های اخیر استفاده‌های عمومی از ابزارهای رایگان هوش مصنوعی (مانند تولید تصاویر جعلی، بازخوانی ترانه‌های جدید با خوانندگان قدیمی و گفتگو با ربات‌ها)، بسیاری از مردم را متوجه قدرت این فناوری کرده است. در این مقاله در کنار توضیح مفاهیم پایه‌ای در حوزه هوش مصنوعی، به کاربردهای آن در صنعت بانکداری و ریسک‌های این فناوری می‌پردازیم.

در زمان نگارش این متن در خرداد 1402، مفاد نسخه مقدماتی برنامه هفتم توسعه به یکی از جنجالی‌ترین لایحه‌های سال‌های اخیر تبدیل شده و در شبکه‌های اجتماعی دست‌به‌دست می‌شوند: مفادی مانند «افزایش سن بازنشستگی»، «مستثنی شدن بعضی گروه‌ها از حداقل حقوق» و «تغییر مبنای محاسبه مستمری» در کنار هدف‌گذاری‌هایی مانند رشد هشت درصدی کل اقتصاد و افزایش درآمدهای مالیاتی و صادراتی‌. با این حال با توجه به اینکه هنوز جزییات این برنامه تصویب نشده و ممکن است تغییر کند، همراه با نگاهی کلی به برنامه‌های توسعه پیشین، نظر کارشناسان را در مورد سیاست‌های برنامه هفتم جویا شدیم.

بودجه عمرانی کشور در سال‌های گذشته، تا اندازه قابل‌توجهی قربانی کسری بودجه مزمن و تامین مخارج دولت شده است. در حالی‌ که آمارهای رسمی ادعا می‌کنند که در سال ۱۴۰۱، دولت با افزایش پرداخت در حوزه عمرانی به اهداف در نظر گرفته شده، دست پیدا کرده اما واقعیت اقتصادی، شک‌هایی را در این زمینه ایجاد کرده است. به این ترتیب در این گزارش سعی شده تا به دو سوال مهم پاسخ داده شود که بودجه عمرانی سال قبل در چه بخش‌هایی صرف شده است و پیش‌بینی‌ها از آینده پروژه‌های عمرانی در سال جاری از چه موضوعی حکایت دارند؟