تسهیلات سندیکایی روشی برای تامین مالی پروژههای کلان با مشارکت چند بانک است. این تسهیلات در قالب مشارکت مدنی، فروش اقساطی، اجاره بهشرط تملیک و سلف یا ایجاد تعهدات از روشهایی مانند گشایش اعتبار اسنادی و صدور ضمانتنامه اعطا میشود.
تسهیلات سندیکایی در مواردی اعطا میشود که درخواست اعتباری فراتر از سقف تسهیلات و تعهدات و سیاستهای اعتباری و کاهش ریسک یک بانک باشد. درنتیجه، چند بانک با همکاری یکدیگر و با رهبری یکی از بانکها در قالب قرارداد سندیکایی به اعطای تسهیلات میپردازند.
همچنین ضمانت اوراق بدهی که مبلغ آنها از سقف مقرر تسهیلات و تعهدات کلان یک بانک با تشکیل سندیکای بانکی امکانپذیر است؛ در این روش ضمانت اوراق بدهی با انعقاد قرارداد سندیکایی میان چند بانک انجام میشود.
بانک خاورمیانه تسهیلات سندیکایی را پس از طی مراحل زیر، اعطا میکند:
فرآیند تایید تسهیلات سندیکایی
در مرحله مقدماتی، پس از مراجعه متقاضی به بانک، منابع مالی موردنیاز و امکانات متقاضی برای بازپرداخت تسهیلات و نرخ سود آن بررسی میشود. پس از تایید توانایی بازپرداخت، بانک مذکور بهعنوان "بانک پیشگام" در پرداخت تسهیلات سندیکایی اطلاعات زیر را برای بانکهایی که احتمالا در اعطای تسهیلات مشارکت کنند، ارسال میکند:
- دعوتنامه برای مشارکت در اعطای تسهیلات
- اطلاعات در مورد وضعیت اعتباری مشتری (وضعیت حقوقی و مالی متقاضی، تجزیهوتحلیل گردش وجوه متقاضی، بررسی وضعیت ریسک اعتباری متقاضی)
- موارد مصرف تسهیلات
- شرایط تسهیلات (نرخ سود، سررسید، نوع تضمینها، شرایط برداشت و شیوههای بازپرداخت و هزینههای مرتبط)
- امکانسنجی طرح پیشنهادی
در ادامه طی جلسه بین بانک پیشگام و سایر بانکها که مایل به مشارکت در تامین مالی هستند، سهم مشارکت هر بانک در سندیکا مشخص میشود. همچنین اعضای سندیکا از بین خود، بانکی را بهعنوان "بانک عامل" انتخاب میکنند و درنهایت قرارداد اعطای تسهیلات سندیکایی میان بانکهای مشارکتکننده، امضا میشود.
مراحل اعطا و بازپرداخت تسهیلات سندیکایی
پس از انتخاب بانک عامل، امور اجرایی تسهیلات زیر در چارچوب قرارداد تسهیلات سندیکایی به انجام میرسد:
- ایجاد حساب مربوط برای مدیریت وجوه تسهیلات
- اطلاعرسانی به اعضای سندیکا درخصوص برنامه زمانبندی پرداخت سهم هر یک از کل تسهیلات تعهدشده
- انجام تشریفات رسمی و قانونی مربوط به تضمینها و وثایق و مدیریت آنها
- پرداخت تسهیلات
- دریافت اصل و سود از تسهیلاتگیرنده و توزیع آن بین اعضا و نیز دریافت کارمزد
- نظارت بر نحوه اجرای قرارداد توسط متقاضی
- پایش و نظارت بر نحوه استفاده از تسهیلات
- ارائه گزارشهای ادواری به اعضا