خبرنامه ۲۹ شهریور ۱۴۰۰
1400/06/29
رشد اقتصادی در بهار ۱۴۰۰ به ۶.۲ درصد رسید
رییس کل سازمان خصوصی سازی منصوب شد
تجارت پنج میلیارد دلاری ایران با اعضای اکو
سهم ۴۰ درصدی ایران از پرداخت یارانه گاز
رشد اقتصادی در بهار ۱۴۰۰ به ۶.۲ درصد رسید
طبق اعلام بانک مرکزی، رشد اقتصادی کشور در بهار ۱۴۰۰ با نفت به ۶.۲ و بدون نفت به ۴.۷ درصد رسید.
بر اساس محاسبات مقدماتی اداره حسابهای اقتصادی بانک مرکزی، تولید ناخالص داخلی کشور در فصل اول ۱۴۰۰ (به قیمتهای پایه سال ۱۳۹۵)، با نفت به رقمی حدود ۳۴۷۷.۰ هزار میلیارد ریال و بدون نفت به حدود ۳,۱۴۸ هزار میلیارد ریال رسید که در مقایسه با دوره مشابه سال قبل به ترتیب از افزایش ۶.۲ و ۴.۷ درصدی برخوردار است.
در این دوره به استثنای ارزش افزوده گروه کشاورزی که متأثر از خشکسالی و کاهش تولید محصولات زراعی با کاهش عملکرد ۰.۹ درصدی مواجه شد، ارزش افزوده سایر گروههای اقتصادی شامل «نفت»، «صنایع و معادن» و «خدمات» از افزایشی به ترتیب معادل ۲۳.۳، ۲.۱ و ۷.۰ درصدی برخوردار بودهاند.
ذکر این نکته ضروری است که تحقق رشد ۷.۰ درصدی ارزش افزوده گروه خدمات در سه ماهه اول سال ۱۴۰۰ و در شرایطی که ارزش افزوده این گروه در سه ماهه اول سال ۱۳۹۹ متأثر از پیامدهای شیوع بیماری کرونا با کاهش ۲.۵ درصدی مواجه شده بود، حاکی از بازیابی این بخش از اقتصاد از تبعات منفی شیوع ویروس کرونا است. بررسی سهم فعالیتهای مختلف اقتصادی در بخش خدمات نشان میدهد که افزایش نرخ رشد ارزش افزوده این بخش عمدتاً در نتیجه افزایش ارزش افزوده فعالیتهای «حمل و نقل و انبارداری»، «بهداشت و مددکاری اجتماعی»، «عمده فروشی، خردهفروشی و تعمیر وسایل نقلیه موتوری»، «اطلاعات و ارتباطات» و «حرفهای، علمی و فنی» بوده است.
همچنین هزینههای مصرفی بخش خصوصی که در سال ۱۳۹۹ به میزان ۰.۵ درصد کاهش داشت، از فصل چهارم سال گذشته روند رو به بهبود ملموسی به خود گرفته و در فصل ابتدایی سال جاری نیز رشد ۲.۲ درصدی را تجربه کرد. رشد تشکیل سرمایه ثابت ناخالص کل نیز در فصل اول سال جاری نسبت به فصل مشابه سال گذشته معادل ۳.۵- درصد تحقق یافت که در این ارتباط تشکیل سرمایه ثابت ناخالص در ماشینآلات رشد قابل توجه ۱۵.۸ درصدی را تجربه کرد؛ در حالی که تشکیل سرمایه ثابت در بخش ساختمان کاهش معناداری (۱۰.۳- درصد) را به ثبت رساند. همچنین صادرات و واردات کالاها و خدمات (به قیمتهای ثابت)، پس از کاهش به ترتیب ۱۰.۴ و ۲۸.۷ درصدی در سال ۱۳۹۹، در سه ماهه اول سال ۱۴۰۰ به ترتیب با رشد ۳۵.۶ و ۳۰.۵ درصدی همراه بودند.
مهر
رییس کل سازمان خصوصی سازی منصوب شد
حسین قربانزاده با حکم وزیر اقتصاد به سمت معاون وزیر اقتصاد و رئیس کل سازمان خصوصی سازی کشور منصوب شد.
احسان خاندوزی، وزیر امور اقتصادی و دارایی دولت سیزدهم، پس از تصویب مجمع عمومی سازمان خصوصی سازی، در حکمی، حسین قربانزاده، مشاور رئیس مجلس را به سمت معاون وزیر و رئیس کل سازمان خصوصی سازی منصوب کرد.
وزیر اقتصاد در این حکم بر مولدسازی املاک و داراییهای دولت بویژه بهره گیری از ابزار مشارکت عمومی - خصوصی، ارتقای کیفی واگذاریها و تقویت رقابت پذیری در اقتصاد به عنوان اولویتهای دوره جدید مدیریت سازمان خصوصی سازی تاکید کرد.
مطابق ماده ۱۱ اساسنامه سازمان خصوصی سازی، پیشنهاد وزیر اقتصاد برای انتصاب رئیس کل سازمان خصوصی سازی باید به تصویب مجمع عمومی (۸ وزیر، رئیس سازمان برنامه و رئیسکل بانک مرکزی) برسد.
شایان ذکر است، حسین قربانزاده پیش از این سمتهایی چون مشاور اقتصادی رئیس مجلس، نماینده رئیس مجلس در کمیته شورای عالی هماهنگی اقتصادی سران قوا، مدیر پروژه تنقیح قوانین کشور، مشاور معاون وزیر اقتصاد و مدیرمسئولی همشهری را بر عهده داشته است.
مهر
تجارت پنج میلیارد دلاری ایران با اعضای اکو
سخنگوی گمرک گفت: ایران با ۹ کشور عضو سازمان همکاری اقتصادی اکو، در پنج ماه نخست امسال حدود هشت میلیون تن کالا به ارزش پنج میلیارد دلار تبادل داشته است.
به گزارش روز دوشنبه از گمرک، «سید روح اله لطیفی» اظهار داشت: از ابتدای امسال تا پایان مردادماه، هفت میلیون و ۹۴۴ هزار و ۳۲۲ تن کالا به ارزش چهار میلیارد و ۹۶۷ میلیون و ۳۱۹ هزار و ۸۴۹ دلار بین ایران و سایر کشورهای عضو سازمان همکاری اقتصادی اکو تبادل کالا شد که سهم صادرات، ۶ میلیون و ۱۰۷ هزار و ۳۱۱ تن به ارزش ۲ میلیارد و ۹۵۳ میلیون و ۳۰۳ هزار و ۵۳۲ دلار بود و یک میلیون و ۸۳۷ هزار و ۱۱تن کالا به ارزش ۲ میلیارد و ۱۴ میلیون و ۱۶ هزار و ۳۱۷ دلار نیز از این کشورها به ایران وارد شد.
تجارت ایران با اکو در پنج ماهه نخست امسال نسبت به مدت مشابه در مجموع هشت درصد در وزن و ۳۸ درصد در ارزش رشد داشته است.
صادرات به ۹ عضو سازمان اکو در مدت پنج ماه نخست امسال نسبت به همین مدت در سال قبل، ۲۲درصد در وزن و ۵۰ درصد در ارزش رشد را تجربه کرده است و واردات از این کشورها نیز ۲۰ درصد در وزن کاهش داشته و ۲۲ درصد در ارزش افزایش را نشان می دهد.
در صادرات، ترکیه با یک میلیارد و ۱۰۶ میلیون دلار، افغانستان با ۸۵۵ میلیون دلار، پاکستان با ۴۲۱ میلیون دلار، ازبکستان با ۱۷۴ میلیون دلار، آذربایجان با ۱۶۱ میلیون دلار، ترکمنستان با ۱۱۷ میلیون دلار، قزاقستان با ۶۳ میلیون دلار، قرقیزستان با ۲۷ میلیون دلار و تاجیکستان با ۹ میلیون دلار به ترتیب در رتبه های اول تا نهم قرار دارند.
لطیفی در خصوص میزان واردات از کشورهای عضو اکو اظهار داشت: ترکیه با یک میلیارد و ۷۹۴ میلیون دلار، پاکستان با ۹۰ میلیون دلار، ازبکستان با ۶۳ میلیون دلار، قزاقستان با ۲۸.۶ میلیون دلار، ترکمنستان با ۱۵.۵میلیون دلار، آذربایجان با ۱۴ میلیون دلار، افغانستان با ۳.۹ میلیون دلار، تاجیکستان با سه میلیون دلار و نهایتا قرقیزستان با ۱.۲ میلیون دلار به ترتیب کشورهای طرف معامله برای تامین کالاهای مورد نیاز ایران بودند.
در سال ۹۹ بیش از ۲۳ میلیون و ۷۳۲ هزار تن کالا به ارزش ۱۱ میلیارد و ۷۱۰ میلیون دلار بین ایران و کشورهای عضو سازمان همکاری اقتصادی اکو تبادل شد که سهم صادرات در این سال، ۱۸ میلیون و ۴۱۹ هزار و ۸۳۱ تن کالا به ارزش ۶ میلیارد و ۸۹۰ میلیون و ۷۴۷ هزار و ۹۷۳ دلار بود و سهم واردات از این کشورها نیز پنج میلیون و ۳۱۲ هزار و ۵۷۰ تن به ارزش چهار میلیارد و ۸۱۹ میلیون و ۴۷۴ هزار و ۸۵۷ دلار بود.
۱۰ کشور ایران، پاکستان، ترکیه، افغانستان، تاجیکستان، ترکمنستان، ازبکستان، قزاقستان، قرقیزستان و آذربایجان کشورهای عضو سازمان همکاری اقتصادی اکو هستند.
بر اساس آخرین آمار گمرک، مجموع تجارت خارجی ایران در پنج ماهه نخست امسال به ۵۹ میلیون و ۳۰۰ هزار تن به ارزش ۳۴ میلیارد دلار رسید که با تراز یک میلیارد دلاری مثبت، سهم صادرات ۴۵ میلیون و ۵۰۰ هزار تن به ارزش ۱۷ میلیارد و ۶۶۱ میلیون دلار و سهم واردات ۱۳ میلیون و ۸۰۰ هزار تن کالا به ارزش ۱۶ میلیارد و ۶۳۱ میلیون دلار بود.
ایرنا
سهم ۴۰ درصدی ایران از پرداخت یارانه گاز
در سال گذشته میلادی در مجموع ۳۵ میلیارد دلار یارانه در بخش گاز پرداخت شده که از این میزان ۱۲.۲ میلیارد دلار معادل ۴۰ درصد از یارانه پرداختی جهان در بخش گاز، سهم ایران بوده است.
به گزارش روز دوشنبه، آژانس بینالمللی انرژی گزارشی از میزان یارانه پرداخت شده به حاملهای انرژی در سال ۲۰۲۰ میلادی را منتشر کرده است.
بر اساس آمار اعلام شده از سوی این آژانس، ایران رتبه نخست را در پرداخت یارانه انرژی جهان به خود اختصاص داده است.
ایران در سال گذشته حدود پنج میلیارد دلار یارانه در بخش نفت، ۱۲.۵ میلیارد دلار در بخش برق و ۱۲.۲ میلیارد دلار در بخش گاز پرداخت کرده است که در مجموع ۲۹.۵ میلیارد دلار یارانه به انرژی اختصاص داده است.
این در شرایطی است که مجموع یارانه پرداخت شده انرژی در جهان عددی حدود ۱۸۱ میلیارد دلار بوده است. بنابراین ایران در سال گذشته ۱۶.۲ درصد از کل یارانه پرداخت شده به حاملهای انرژی را به خود اختصاص داده است.
این در حالی است که در سال ۲۰۲۰ مقدار یارانه پرداختی انرژی در جهان ۴۰ درصد کمتر از سال ۲۰۱۹ بوده و با رقمی حدود ۱۸۱ میلیارد دلار به پایینترین سطح از سال ۲۰۰۷ تاکنون رسیده است. به عبارتی دیگر، حدود ۵۰ میلیارد دلار کمتر از سال ۲۰۱۹ بوده است. در سال ۲۰۲۰ مقدار یارانه پرداختی انرژی در جهان ۴۰ درصد کمتر از سال ۲۰۱۹ بوده و با رقمی حدود ۱۸۱ میلیارد دلار به پایینترین سطح از سال ۲۰۰۷ تاکنون رسیده است. به عبارتی دیگر، حدود ۵۰ میلیارد دلار کمتر از سال ۲۰۱۹ بوده است.
آمارهای آژانس بینالمللی انرژی نشان میدهد که در مجموع یارانه پرداخت شده در بخش برق در جهان در سال گذشته میلادی عددی معادل ۵۰ میلیارد دلار بوده است که از این میزان ۱۲.۵ میلیارد دلار معادل ۲۵ درصد سهم ایران است.
مجموع یارانه پرداخت شده به بخش گاز در سال ۲۰۲۰ حدود ۳۵ میلیارد لار بوده که ایران با پرداخت ۱۲.۲ میلیارد دلار یارانه در این بخش سهمی بیش از ۴۰ درصدی را به خود اختصاص داده است.
در زمستان سال گذشته در برخی روزها، گاز تحویلی به نیروگاهها به زیر ۷۰ میلیون مترمکعب در روز رسید. این در حالی است که اگر نیروگاههای کشور بخواهند با همه ظرفیت خود کار کنند سوختی معادل ۱۹۰ میلیون متر مکعب گاز در روز نیاز دارند.
بنابراین بقیه سوخت مورد نیاز نیروگاهها در زمستان به وسیله سوخت مایع تامین شده است.
با این حال نگاهی به مصرف سوخت مایع در کشور نیز نشان میدهد که توانایی تامین روزانه ۱۲۰ میلیون لیتر گازوئیل و مازوت برای تحویل به نیروگاههای کشور وجود ندارد.
تعهد روزانه تحویل سوخت مایع به نیروگاهها معادل ۵۰ میلیون لیتر در روز است. بخشی از این ۵۰ میلیون لیتر از مخازن ذخیرهسازی نیروگاهها که در تابستان پر شده تامین میشود و بخشی دیگر روزانه به نیروگاهها تحویل خواهد شد.
بنابراین حتی اگر در زمستان گاز تحویلی به نیروگاهها روزانه ۱۰۰ میلیون مترمکعب در روز باشد باز هم نیروگاهها با کمبودی معادل ۵۰ میلیون لیتر سوخت در روز برای استفاده از همه ظرفیت خود روبهرو خواهند بود.
در پنج ماهه ابتدایی امسال روزانه ۱۸ میلیون لیتر گازوئیل به نیروگاهها تحویل شده و این در حالی است که مصرف در این بازه زمانی روزانه ۱۲ میلیون لیتر برآورد میشود. در هفت ماهه بعد سال اما در حالی که مصرف به ۳۲ میلیون لیتر در روز میرسد، تحویل گازوئیل ۲۹ میلیون لیتر خواهد بود که این تراز منفی از محل ذخیره گازوئیل در پنج ماهه ابتدایی سال در نیروگاهها تامین خواهد شد.
مصرف نفت کوره نیز در حالی که در پنج ماهه نخست سال در نیروگاهها روزانه بین سه تا چهار میلیون لیتر بوده، در زمستان به ۱۸ میلیون لیتر در روز میرسد.
با توجه به این اعداد و ارقام مشخص میشود که روزانه میتوان تا ۵۰ میلیون لیتر سوخت مایع (شامل ۳۲ میلیون لیتر گازوئیل و ۱۸ میلیون لیتر مازوت) در نیروگاهها مصرف کرد. نگرانیها آنجا بیشتر میشود که مصرف گازوئیل در داخل کشور نیز رو به فزونی است. اکنون مصرف گازوئیل در بخش حمل و نقل کشور ۷۰ میلیون لیتر در روز است و با توجه به ظرفیت تولید ۱۱۵ میلیون لیتری پالایشگاههای کشور برای تولید گازوئیل، حدود ۴۰ میلیون لیتر برای سایر مصارف باقی میماند.
براساس تراز سال ۹۷، مصرف فعلی انرژی کشور معادل ۶.۳ میلیون بشکه نفت در روز است که چنانچه برنامههای بهینهسازی انجام شود، قابلیت صرفهجویی ۵۰ درصدی مصرف انرژی وجود خواهد داشت.
در طول دهههای اخیر عرضه انرژی اولیه کشور بطور متوسط سالانه سه درصد رشد داشته و با توجه به رشد تولید ناخالص داخلی موجب روند افزایشی شدت مصرف انرژی اولیه شده است. در حالی که شدت مصرف انرژی جهان در طول دهههای گذشته روند کاهشی داشته است.
شدت عرضه انرژی در ایران بیش از سه برابر متوسط جهانی است و ایران از نظر میزان عرضه انرژی نزدیک به کشور آلمان است اما شدت انرژی ایران ۶ برابر آلمان است.
این در شرایطی است که میزان تولید ناخالص آلمان با توجه به شاخص برابری قدرت خرید بیش از سه برابر و بدون در نظر گرفتن این شاخص ۶ برابر ایران است و این اعداد نشان میدهد مصرف انرژی در ایران در خدمت بخش غیر مولد است.
ایبنا