تست مشاعی

طی ماه‌های اخیر، انتشار نصفه‌ونیمه نام ابربدهکاران بانکی توسط بانک‌ها به‌عنوان گامی در راستای شفافیت و مبارزه با مفاسد اقتصادی مورد توجه رسانه‌ها قرار گرفت. در این میان برخی از کارشناسان ابراز عقیده کردند که سیاق جاری بسنده‌کردن به فقط اعلام نام‌ها و نپرداختن به جزئیات، نه‌تنها به هدف شفافیت این اقدام منتج نمی‌شود.

در گذشته‌ای نه چندان دور کسب‌وکارها از شکل ساده‌تری برخوردار بودند و صاحبان مشاغل شاید پس از سال‌ها فعالیت می‌توانستند مشتریان بیشتری به سمت خود جذب کنند اما امروزه با بهره‌گیری از تکنولوژی‌های مختلف، مبتنی بر اینترنت، کسب‌وکارها مسیر تجارتِ خود را هموار، آن را بسط و به بازارهای جدید راه می‌یابند. با استفاده از فناوری‌های نوین به صاحبان مشاغل این فرصت داده‌‌‌شده تا محصولات و خدمات خود را به شکلی گسترده‌تر و در ابعادی وسیع‌تر با حذف محدودیت‌های زمانی و مکانی و حتی بدون نیاز به داشتن سرمایه‌های هنگفت و یا انبارهایی برای نگهداری محصولات، در بستر اینترنت و با استفاده از فضاهای مجازی عرضه کنند.

جهان کم کم با پول نقد خداحافظی می‌کند. با اینکه اسکناس و سکه هنوز هم در اقصی نقاط دنیا رایج است، حتی قبل از همه‌گیری کرونا هم با افزایش روزافزون تراکنش‌های آنلاین روبرو بودیم. قرنطینه‌ها و ملزومات پایبندی به پروتکل‌های بهداشتی ماه‌های گذشته هم، به احتمال زیاد، این روند را تسریع کرده است. در برخی کشورها پول کاغذی و فلزی سهم کوچکی از مبادلات مالی دارد؛ برای مثال در سال ۲۰۱۹ تنها ۴۰ درصد تراکنش‌های چین با پول فیزیکی انجام شده است. این رقم در ایالات متحده آمریکا ۳۲ درصد، در سوئد ۲۰ درصد و در کره‌ی جنوبی تنها ۱۴ درصد است. البته که این چالشی تازه برای بانک‌های مرکزی است.

قانون عملیات بانکداری و همچنین رابطه میان بانک مرکزی و نظام بانکی کشور به اصلاح نیاز دارد. این جمله و جمله‌هایی مشابه آن مدتی است در بیانات افراد و مسوولان در رده‌های گوناگون شنیده می‌شود. گروهی بیان می‌کنند که از اصلاح قانون بانکداری و عملیات بانکداری در کشور چند دهه می‌گذرد و هنوز به قوانین ۴۰ سال قبل عمل می‌کنیم و اگر اصلاحات ساختاری و پایه‌ای در نظام بانکداری انجام دهیم، تامین مالی بنگاه‌ها ارتقا می‌یابد. اظهارات مدیران ارشد کشور را مرور می‌کنیم تا با توقع و اهداف مورد نظر آن‌ها بیشتر آشنا شویم.