صادرکنندگان حداقل 70 درصد ارز حاصل از صادرات خود را به کشور بازگردانند
رکورد فروش ارز در سامانه نیما شکسته شد
کاهش ثبت سفارش، تقاضای ارزی را نزولی کرد
بانک ها دخالتی در قیمت سکه ندارند
ابلاغ بسته حمایت از صادرات غیرنفتی
آمادگی بانک هندی برای مکانیسم پرداخت روپیه
صادرکنندگان حداقل 70 درصد ارز حاصل از صادرات خود را به کشور بازگردانند
رئیس کل بانک مرکزی گفت: شرایط صادرکنندگان و فشارهایی که به لحاظ شرایط تحریمی و زمان دریافت ارز حاصل از صادرات وجود دارد را درک می کنیم و همکاری لازم را در این زمینه خواهیم داشت اگر هم صادرکنندگان اعتراضی به نرخ پایه صادراتی محاسباتی در گمرک دارند حداقل ۷۰ درصد ارز حاصل از صادرات خود را که پیش از این نسبت به بازگشت آن متعهد شده بودند را به کشور بازگردانند تا بشود درمورد آن درفرصت مناسب مذاکره و تصمیم گیری کنیم.
دکتر همتی در دیدار با هیات رئیسه اتاق بازرگانی ایران، نقش فعالان اقتصادی و اعضای اتاق بازرگانی را در تأمین درآمدهای غیرنفتی کشور مفید خواند و گفت: اتاق بازرگانی می تواند با رهنمودهای خود به فعالان اقتصادی و هدایت آنان، به وظیفه کلیدی خود در شرایط ویژه فعلی کشور عمل کند؛ در همین راستا، باید تلاش کنیم مسائل را با همکاری یکدیگر برطرف کنیم.
رئیس شورای پول و اعتبار با بیان اینکه بانک مرکزی با فعالان اقتصادی و اتاق بازرگانی ایران همسو است، گفت: ما در بانک مرکزی با فعالان اقتصادی در اتاق بازرگانی ایران اختلاف نظری نداریم و باید با کمک یکدیگر تلاش کنیم از خروج سرمایه از کشور جلوگیری کنیم. در همین راستا تلاش ما بر این است که واردات را روان کنیم و ارز حاصل از صادرات را به کشور بازگردانیم. البته ذکر این نکته ضروری است که اولویت بانک مرکزی تأمین ارز برای کالاهای اساسی و دارو و پس از آن تأمین مواد اولیه کارخانجات است.
وی هدف از برگزاری این جلسات را برطرف کردن مسائل در فضایی دوستانه عنوان کرد و گفت: با توجه به شرایط و مشکلات فراوانی که به واسطه تحریم ها به کشور تحمیل شده است، ضروری است با درک مشترک برای بهبود فضای کسب و کار در کشور تلاش کنیم.
او با بیان اینکه در اداره کشور نباید صرفاً بر درآمدهای نفتی متکی بود، گفت: به دلیل شرایط ظالمانه ناشی از تحریم ها، این درآمدها نیز کاهش یافته است. در چنین شرایطی باید تلاش کنیم به راهکاری مشترک برای افزایش درآمدهای غیرنفتی و بازگشت ارز حاصل از صادرات بیندیشیم، چراکه این کار موجب تقویت منافع ملی کشور می شود.
وی یادآور شد: خوشبختانه صادرکنندگان عمده که همان پتروشیمی ها و صنایع فولاد هستند، ارز خود را به کشور بازگردانده اند و امیدواریم سایر صادرکنندگان نیز نسبت به بازگشت ارز حاصل از صادرات خود اقدام کنند.
رئیس کل بانک مرکزی ضمن قدردانی از صاحب نظران و کارشناسان اقتصادی که نظرات خود را درباره مسائل روز اقتصادی کشور عنوان می کنند، گفت: به آنان اطمینان می دهم که بانک مرکزی در سیاست گذاری های خودشفاف و مسئولانه رفتار می کند.
رشد پایه پولی طبق آخرین گزارش بانک مرکزی از ابتدای امسال تا پایان خرداد، در مجموع، با احتساب خرید ارز، منابع مقابله با کرونا و تنخواه دولت، ۸.۸ درصد بوده است.
همچنین در این جلسه، رئیس اتاق بازرگانی ایران، با بیان اینکه در شرایط فعلی کشور، همه از تنش ها و اتفاقات اثر می پذیرند، عنوان کرد: فعالان اقتصادی از مجموعه اتفاقاتی که در شرایط فعلی اقتصادی رخ می دهد، آسیب می بینند و از اثرات آن مستثنی نیستند و ما نیز نسبت به این قبیل مسائل حساس هستیم.
نایب رئیس اتاق بازرگانی ایران نیز اظهار داشت: همچنین الزام بانک مرکزی مبنی بر بازگشت ارز صادرات به سامانه نیما که یک بازار واقعی نیست، قیمتها بر اساس مکانیزم بازار تعیین نمیشود و معمولاً ۲۵ درصد کمتر از نرخ بازار است، یکی از دلایل کاهش فروش ارز در این سامانه شده است.
حسین سلاحورزی در مورد تاکید بر بازگشت ارز حاصل از صادرات غیرنفتی به چرخه اقتصاد در روزهای اخیر گفت: البته این موضوع در گذشته نیز مطرح بوده و هر زمانی که دولت با افت شدید درآمدهای ارزی، کاهش فروش نفت و تشدید تحریمها روبرو شده، موضوع پیمان سپاری ارزی و بازگشت ارز حاصل از صادرات در دستور کار سیاستگذار اقتصادی قرار گرفته است.
اما امسال شرایط تا حدودی پیچیدهتر است و به دلیل تشدید تحریمها تقریباً فروش و درآمد نفت ما به حداقل رسیده و آن حداقل نیز با کاهش قیمت روبرو بوده است. از سوی دیگر به دلیل بیماری کرونا و بسته شدن مرزها، اقتصاد جهانی کوچکتر شده که این باعث کاهش صادرات غیرنفتی ما شده است. البته این موضوعات باعث پیشبینی کاهش درآمدهای ارزی و چالش در تامین نیازهای ارزی کشور شده، که سختگیری در این موضوع را تشدید کرده است.
البته به نظرم باید قدری شفافتر و صریح صحبت کنیم و موضوعات حول آن را بشکافیم. اگر منظور از بازگشت ارز حاصل از صادرات غیرنفتی به چرخه اقتصاد کشور باشد قاعدتاً هر ایرانی میهنپرستی موافق آن است به ویژه در شرایط فعلی که دشمنان تلاش میکنند با جلوگیری از درآمدهای ارزی، کشور را در تامین ارز استراتژیک دچار چالش کنند. از همین رو مطمئن هستم که فعالین اقتصادی و صادرکنندگان کوچکترین تردیدی نسبت به آن ندارد و اساساً این تعهد همیشه صورت میگیرد
ایبنا
رکورد فروش ارز در سامانه نیما شکسته شد
بالاترین میزان فروش ارز در سامانه نیما طی هفته گذشته ثبت شد.
بر اساس گزارش های دریافتی از سامانه نیما، از ابتدای سال جاری تا روز گذشته معادل 3.3 میلیارد یورو در سامانه نیما ارز فروخته شده است.
در این میان بالاترین میزان فروش ارز در هفته قبل (1399.3.31 الی 1399.4.5) انجام شده است.
بر این اساس میزان فروش ارز در سامانه نیما طی هفته گذشته معادل ۴۲۹ میلیون یورو بوده که ضمن رشد ۹۲ درصدی نسبت به هفته قبل، نشانگر افزایش قابل توجه میزان فروش ارز در سامانه نیما است.
نظام یکپارچهی معاملات ارزی (سامانه نیما) با هدف تسهیل تامین ارز راهاندازی شده و با استفاده از آن، خریداران (واردکنندگان) و فروشندگان (صادرکنندگان) ارز متناسب با نیازهای خود نسبت به انجام عملیات ارزی در محیط الکترونیک اقدام می کنند.
لذا سامانه نیما محل تأمین ارز کالاهای وارداتی به کشور و بازار میان صادرکنندگان و واردکنندگان است و حجم و قیمت معاملات انجام شده در آن در فرایند تعیین نرخ ارز نقشی تعیین کننده دارد.
روابط عمومی بانک مرکزی
کاهش ثبت سفارش، تقاضای ارزی را نزولی کرد
دبیرکل کانون صرافان گفت: درباره میزان تقاضا بانک مرکزی آمار دقیق را در اختیار دارد اما با توجه به اینکه ثبت سفارشها کاهش یافته، روند تقاضا هم بسیار کاهش داشته است.
شهاب ابراهیم قربانی درباره اثرگذاری بخشنامه اخیر بانک مرکزی مبنی بر امکان انجام معاملات در صرافیهای غیردولتی اظهار داشت: هفته گذشته بانک مرکزی در این باره بخشنامهای را ارایه کرده است مبنی بر اینکه برای تهیه ارزهای حوالهای در نیما از طریق بین الملل بانکها اقدام کنیم. بنابر این در صورت نیاز، از این پس میتوانیم ثبت سفارش مشتری و تقاضای مشتری در نیما را به بخش بین الملل بانکها ارایه دهیم و از بابت این مشتری ارز را دریافت نماییم.
وی درباره اثرگذاری این اقدام گفت: تا زمانی که به مرحله اجرا نرسد نمیتوان درباره آن پیش بینی داشت، اگر گشایش در کاری صورت بگیرد و کار مشتری سریعتر انجام شود، طبیعی است که یک روند مثبتی خواهد بود اما باید دید در مرحله اجرا چگونه کار خواهد کرد. البته تجربه این اقدام را نداشتهایم و نمیدانیم مشتری و متقاضی در این بخش چقدر است و بخشهای مربوطه تا چه حد همکاری خواهند داشت.
وی درباره میزان تقاضا در دوره نوسانات ارزی ادامه داد: درباره میزان تقاضا بانک مرکزی آمار دقیق را در اختیار دارد اما با توجه به اینکه ثبت سفارشها کاهش یافته، روند تقاضا هم بسیار کاهش داشته است.
دبیرکل کانون صرافان درباره راهکارهای اثرگذار در بازار ارز تاکید کرد: ایرادی که به روند کار گرفته میشود این است که بخش صادرکننده و واردکننده اجازه دارند ارز خود را خارج از صرافیها معامله کنند، این در حالی است که اگر اجازه میدادند این میزان ارز از طریق صرافیها معامله شود، شرایط امروز بسیار تغییر میکرد.
در حال حاضر صادرکننده میتواند با یک واردکننده این معاملات را انجام دهد و این دو طرف یکدیگر را نمیشناسند و به همین دلیل به واسطههایی در بازار مراجعه میکنند که حضور این واسطه گران هم باعث افزایش قیمت ارز میشود در حالی که اگر صرافیها این معاملات را انجام دهند، حدود قانونی کارمزد را دریافت میکنند.
وی با بیان اینکه واسطه گران در قالب دفاتری که در سطح کشور پراکنده هستند در کنار کار خود به صورت غیر مجاز این معاملات ارزی را انجام میدهند، اظهار داشت: این واسطه گران از طریق گردش حساب و معاملات ارزی که انجام میدهند، قابل شناسایی هستند.
قربانی با تاکید بر اینکه بانک مرکزی باید صادرکنندگان و واردکنندگان را به صرافیها متصل کند، افزود: طبق دستورالعمل بانک مرکزی، صرافیها باید از صادرکنندگان ارز را خریداری و به واردکنندگان بفروشند اما تمام این معاملات باید در سامانه نیما انجام شود حال اینکه تکلیف آن بخشی که در نیما تخصیص ندارد، چیست؟
معاملات در بخش عرضه در نیما و تقاضای موجود در نیما را میتوان انجام داد اما عدهای هم در نیما حضور ندارند که واردکنند هستند و ثبت سفارش قانونی انجام میدهند این اشخاص به اجبار باید به سراغ صادرکنندگانی بروند که در گروه صادرکنندگان که ارز را در مقابل صادرات ارایه میدهند، بروند. در این شرایط برای ایجاد اعتماد دو طرف به سمت واسطه میروند، حال اینکه طبق دستور بانک مرکزی صراف اجازه ورود به این معاملات را ندارد. در این صورت اما عملکرد مشخص بود و هم مالیات این معاملات پرداخت میشد.
صراف نمیتواند قیمت بالای ارز صادرکننده را وارد سامانه نیما کند چراکه کف قیمتها در سامانه نیما به دلیل پتروشیمیها پایین است. در این شرایط واردکنندهای که تخصیص ارز نیما را دارد حاضر به خرید نیست و از سوی دیگر واردکنندهای که تخصیص ارز نیما ندارد به صورت توافقی آن ارز را خریداری میکند.
اگر این موانع رفع شود در بازار بسیار موثر خواهد بود. اما بانک مرکزی بر این باور است که معاملات در غیر این چارچوب باعث تضعیف عملکرد نیما و خروج سرمایه میشود اما واقعا این باور درست نیست چراکه معامله گران ثبت سفارش قانونی دارند و خروج سرمایه رخ نمیدهد.
ایلنا
بانک ها دخالتی در قیمت سکه ندارند
معاون توسعه بازار و مطالعات اقتصادی بورس کالای ایران با تاکید بر اینکه بانکها و خزانههای بورس کالا هیچ دخالتی در روند معاملات سکه ندارند، گفت: درواقع فقط انباردار و خزانهدار سکهها هستند و بانکها خرید و فروش را در بازار انجام نمیدهند.
علیرضا ناصرپور با بیان اینکه معاملات سکه در بورس کالا در حال حاضر در بستر ابزار گواهی سپرده کالایی درحال انجام است، اظهار کرد: ساز و کار انجام معاملات گواهی سپرده کالا به این صورت است که خزانههایی پذیرش شده است که عمدتا بانکهای تجاری هستند، افراد به خزانهها مراجعه کرده و اقدام به تودیع سکه میکنند. پس از ان گواهی سکه در کد معاملاتی آن ها مینشیند و امکان فروش آن را در بازار خواهند داشت.
وی با تاکید بر اینکه بعضا التهاباتی در این بازار بوده و نوساناتی درخصوص قیمت شکل گرفته است، گفت: از ابتدای سال جاری عمدتا به دلیل وقفهای که به دلیل کرونا در بازار خارج از بورس سکه طلا اتفاق افتاد که و تمهیداتی که ستاد مباره با کرونا درخصوص فاصلهگذاری اجتماعی و عدم فعالیت برخی صنوف شامل صرافیها به کار گرفت، بخش قابل توجهی از تقاضای سکه در بازار خارج از بورس هم به سمت بازار گواهی سپرده سرازیر شد و این در افزایش تقاضا در بورس کالای ایران، اثر شدید گذاشت و این مساله باعث شد در برهههایی نوساناتی در بازار گواهی سپرده طلا اتفاق بیوفتد.
معاون توسعه بازار و مطالعات اقتصادی بورس کالای ایران با بیان اینکه بخشی از نوسانات هم به بازار جهانی طلا مربوط بود، اظهار کرد: زیرا بازار جهانی طلا هم نوسانات رو به بالا داشت. از سوی دیگر نوسانات مقطعی در بازار ارز هم اتفاق افتاد و همه این موضوعات دست به دست هم داد و تقاضا برای سرمایه گذاری در سکه طلا افزایش پیدا کرد. با توجه به وقفهای که در بازار خارج از بورس اتفاق افتاده بود عمده تقاضا به سمت بازار گواهی سپرده سکه طلا در بورس هدایت شد.
ناصرپور ادامه داد: در آن برهه برخی این شائبه را مطرح میکردند که بورس کالا به بازار جهت میدهد و حتی بعضا مسائلی درخصوص بانکها به اشتباه مطرح و گفته میشد بانکها و خزانهها سکه را میخرند و قیمت را افزایش میدهند. اما واقعیت ماجرا این است که بانکها و خزانههای بورس کالا هیچ دخالتی در روند معاملات سکه ندارند و فقط انباردار و خزانهدار سکهها هستند. بانکها خرید و فروش را در بازار انجام نمیدهند.
وی با تاکید بر اینکه بازار سکه اکنون تا حدی به ثبات رسیده است، گفت: بانکهای تجاری و خزانههای سکه نقشی در خرید و فروش سکه ندارند و صرفا امانتدار هستند که سکه مردم را در انبار نگه داری می کنند و بابت این نگهداری تضامینی را نزد شرکت سپردهگذاری مرکزی دارند.
معاون توسعه بازار و مطالعات اقتصادی بورس کالای ایران با اشاره به توقف معامله گواهی سکه در بورس کالا، اظهار کرد: سه روز کاری بازار در حالت پیش گشایش نگه داری شد و اجازه انجام معاملات داده نشد، در همان چند روز بازار خارج از بورس روند رو به بالای خود را طی میکرد و این موضوع نشان داد که علی رغم اینکه معاملهای در بورس انجام نمی شود بازار کار خود را میکند.
ناصرپور ادامه داد: با تمهیدات بورس کالا و افزایش ظرفیتهایی که بانکها برای خزانهداری انجام دادند دیگر تلاطم خاصی در بازار گواهی سپرده نداریم و قیمت سکه در این بازار یا همسطح بازار فیزیکی یا کمتر بوده است.
بر اساس این گزارش، مباحثی مطرح بود مبنی بر اینکه بورس کالا به بازار فیزیکی سکه درمورد افزایش قیمت سکه جهت میدهد و روند افزایشی سکه در بازار فیزیکی ناشی از قیمت ان در بورس کالا است. این موضوع باعث شد معامله گواهی سکه در بورس کالا برای حدود سه روز متوقف شود.
ایرنا
ابلاغ بسته حمایت از صادرات غیرنفتی
رییسکل سازمان توسعه تجارت ایران از ابلاغ بسته حمایت از صادرات غیرنفتی سال 1399 توسط معاون اول رییسجمهور و رییس ستاد فرماندهی اقتصاد مقاومتی خبر داد.
حمید زادبوم با اعلام این خبر اظهار داشت: تدوین این بسته حمایتی حاصل ساعتها فعالیت کارشناسی کارگروه منتخب شامل نمایندگان وزارت جهاد کشاورزی، وزارت صنعت، معدن و تجارت، وزارت امور اقتصادی و دارایی، سازمان برنامه و بودجه، بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران، صندوق توسعه ملی و همچنین اعضای کمیته کارشناسی شورایعالی توسعه صادرات غیرنفتی است و به تأیید شورایعالی توسعه صادرات غیرنفتی نیز رسیده است.
جامع و مانع بودن و توجه به شرایط خاص اقتصادی و تجاری کشور با توجه به تحریمهای ناجوانمردانه و همچنین مسائل ناشی از شیوع ویروس کرونا دو شاخص مهم تدوین بسته حمایتی سال 1399 است.
معاون وزیر و رئیس سازمان توسعه تجارت ایران گفت: توجه به سیاستهای کلی اقتصاد مقاومتی و همچنین صادرات به 15 کشور همسایه و اعضای اتحادیه اوراسیا در بسته فوقالذکر مورد تأکید قرار گرفته و کلیه تسهیلات و مشوقها با توجه به این مسئله تدوین شده است.
دبیر شورایعالی توسعه صادرات غیرنفتی منابع بسته حمایتی سال جاری را شامل منابع صندوق توسعه ملی بهمیزان 20 هزار میلیارد ریال، منابع پیشبینیشده در قانون بودجه سال 1399 کل کشور برای حمایت از صادرات غیرنفتی بهمیزان شش هزار میلیارد ریال، بخشی از درآمدهای حاصل از وضع عوارض صادراتی و همچنین افزایش سرمایه دولت در صندوق ضمانت صادرات ایران تا سقف 100 میلیون یورو اعلام و ابراز امیدواری کرد با تخصیصبودجه های فوقالذکر، نیل به اهداف از پیش تعیینشده جهت توسعه صادرات غیرنفتی در سال 1399 تسهیل گردد.
پرداخت هرگونه جایزه و مشوق صادراتی برای صادرکنندگان منوط به حصول اطمینان از برگشت ارز حاصل از صادرات کالا و خدمات به چرخه اقتصادی کشور بر اساس دستورالعملهای بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران است.
تسنیم
آمادگی بانک هندی برای مکانیسم پرداخت روپیه
در حالی که هند واردات نفت خود را از ایران متوقف کرده است، بانک یوسیاو که با شرکت ملی نفت ایران کار میکرد به دنبال راههای دیگری برای زنده نگه داشتن مکانیسم پرداخت روپیه به ایران است.
به نقل از بیزینس استاندارد، در حالی که هند واردات نفت خود را از ایران متوقف کرده است، بانک یوسیاو که با شرکت ملی نفت ایران کار میکرد به دنبال راههای دیگری برای زنده نگه داشتن مکانیسم پرداخت روپیه به ایران است.
به گفته ایکی گوئل، مدیرعامل بانک یوسیاو، این بانک در حال مذاکره با واردکنندگان است تا از این سازوکار برای واردات غیر نفتی استفاده کند.
وی ادامه داد: در چند ماه گذشته، پرداخت جدیدی وارد حساب نشده است. ما در حال بررسی فرصت برای واردات کالاهای دیگر مانند میوههای تازه تحت این سازوکار هستیم. نقش ما در اینجا نه تنها تسویه حساب بلکه تسهیل تجارت بین هند و ایران است.
در پی تحریمهای ایالات متحده علیه ایران، هند نمیتواند در تجارت با ایران از دلار استفاده کند. از این رو یک مکانیسم ویژه تجارت روپیه - ریال برقرار شده است.
بر این اساس، پالایشگاههای نفت هند وجوه را به بانکهای تعیین شده برای واردات نفت از ایران واریز میکردند. این وجوه که به صورت روپیه بود پس از آن برای تسویه با تاجرانی که از هند به ایران صادر میکردند استفاده میشد.
بانک یوسیاو و آیدیبیآی دو بانکی هستند که از این مکانیسم پرداخت پشتیبانی میکنند و چنین سپردههایی بخش عمدهای از سپردههای کم هزینه را برای وام دهندگان تشکیل میدهند.
با این حال، حتی با وجود آنکه واردات نفت از ایران به صفر رسیده است، صادرات به همان میزان کاهش نیافته است.
براساس دادههای دولت هند، واردات این کشور از ایران در سال مالی 2018-2019 نزدیک به 13 میلیارد دلار بوده است که از آوریل 2019 تا ژانویه 2020 به حدود 1.35 میلیارد دلار کاهش یافته است.
در مقابل، کاهش صادرات هند به ایران بسیار کمتر بود. صادرات به ایران در سال مالی 2018-2019 به میزان 3.5 میلیارد دلار بوده که بین آوریل و ژانویه در سال مالی جاری به 2.8 میلیارد دلار کاهش یافته است.
برنج، چای، شکر و محصولات دارویی، کالاهای اساسی صادرات هند به ایران هستند که بیشترین سهم را برنج به خود اختصاص میدهد.
تسنیم