خبرنامه ۱ خرداد ۱۴۰۰
1400/03/01
بیست نقص طرح اصلاح قانون بانک مرکزی
انتشار اوراق در سال گذشته تأثیری بر بازار سرمایه نداشته است
رفع توقیف دارایی بانک مرکزی در لوکزامبورگ تأیید شد
هند برای خرید نفت از ایران آماده میشود
برنامه جدید بانک مرکزی آمریکا برای توسعه ارز دیجیتال
بیست نقص طرح اصلاح قانون بانک مرکزی
هیات عامل بانک مرکزی ضمن ابراز نگرانی شدید از تصویب کلیات طرح مسئولیت، اهداف، ساختار و وظایف بانک مرکزی با برشمردن اهم نارساییها در این خصوص، نسبت به خسارات جبرانناپذیر اجرای آن در نظام پولی و بانکی کشور هشدار داد.
در جلسه چهارشنبه بیست و نهم اردیبهشت ماه، هیات عامل بانک مرکزی که به ریاست رئیس کل بانک مرکزی برگزار شد، موضوع طرح بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران که کلیات آن در جلسه مورخ ۱۴۰۰/۲/۲۶ مجلس شورای اسلامی به تصویب رسید، مجدد مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
اهم نارسایی هایی که در این جلسه مورد نقد و بررسی قرار گرفت، به شرح زیر است:
۱- عدم طی مسیر صحیح قانونگذاری در خصوص این طرح به عنوان یک قانون مادر و بلندمدت
۲- عدم بهرهگیری از ظرفیتهای بسیار وسیع جامعه نخبگانی کشور در تدوین طرح و بیتوجهی به انباشت تجارب غنی موجود در داخل کشور در حوزه بانکداری و بانکداری مرکزی
۳- استفاده حداقلی از نقطه نظرات کارشناسان دستگاههای ذیربط، صرفاً در قالب نظرخواهی و بدون اعمال مهمترین نقطه نظرات مطرح شده
۴- خروج از محدوده قانون گذاری و ورود به حوزه سیاست گذاری و حتی مقررات گذاری در متن قانون
۵- پیش بینی مجرای نسخ هر یک از مواد قانون بانک مرکزی به عنوان یک قانون مادر توسط قوانین عادی
۶- تقلیل اختیارات و اقتدارات بانک مرکزی
۷-عدم توجه به استقلال قوا و دخالت دادن هر سه قوه مجریه، مقننه و قضاییه در امور بانک مرکزی و متعاقباً تشدید وابستگی این بانک.
۸- توسعه تعجب برانگیز روش های عزل رئیس کل و مخدوش شدن استقلال بانک مرکزی
۹- عدم ترمیم مهمترین خلاء قانونی موجود در خصوص مدیریت سلطه مالی به عنوان یکی از مهمترین موتورهای خلق نقدینگی
۱۰- ابهام در خصوص مواجهه با شقوق مختلف نرخ سود بانکی
۱۱- تدوین اهداف بعضاً غیر عملیاتی، خارج از ظرفیت بانکداری مرکزی و احیاناً متعارض
۱۲- کاهش اقتدار عملیاتی به دلیل آشفتگی روابط در برخی ارکان تصمیم گیر
۱۳- ایجاد ساختار نامتوازن و فاقد قابلیت اجرا در ارکان بانک
۱۴- سپردن مهمترین امور بانک مرکزی به اعضای غیراجرایی و غیرپاسخگو که موجب اتخاذ تصمیمهای انتزاعی و غیر اجرایی میشود
۱۵- آشفتگی و ناکارآمدی شدید در وظایف حسابرسی، نظارتی، واحدهای حاکمیت شرکتی و هیات نظار
۱۶- ایجاد ساختار مدیریت شورایی و از بین بردن وحدت فرماندهی در بانک مرکزی
۱۷- حذف بدنه کارشناسی و مدیریت بانک از نظام تصمیم سازی سیاست گذاری و مقررات گذاری
۱۸- تفوق اعضای غیر اجرایی و غیر پاسخگوی هیات عالی بر رئیس کل و بدنه اجرایی
۱۹- ادغام مراجع سیاستگذاری، مقررات گذاری، نظارت و اجرا
۲۰- واگذاری مهمترین اختیارات سیاست گذاری و مقررات گذاری به شوراهایی با اعضای غیر مرتبط
بر همین اساس مقرر شد مجموعه نواقص و ایرادهای کلیات طرح مسئولیت، اهداف، ساختار و وظایف بانک مرکزی طی مکاتبه ای رسمی نیز به رییس محترم مجلس شورای اسلامی اعلام شود.
ایسنا
انتشار اوراق در سال گذشته تأثیری بر بازار سرمایه نداشته است
وزارت امور اقتصادی و دارایی توضیحاتی در مورد مصاحبه وزیر اقتصاد در خصوص استقراض از مردم به شرح زیر منتشر کرد:
۱) بازار سرمایه در طبقه بندیهای مرسوم شامل بازار بدهی و بازار سهام است و منظور از عبارت استقراض از مردم، تأمین مالی از طریق بازار بدهی بوده نه بازار سهام.
۲) وزارت اقتصاد در سال گذشته در اجرای قوانین بالادستی با عرضه اوراق توانست بالغ بر ۲۰۲ هزار میلیارد تومان، اوراق منتشر نماید. که ۱۳۰ هزار میلیارد تومان آن اوراق نقدی است که در نهایت شفافیت از سوی بانکها و نهادهای مالی بازار سرمایه خریداری شده است.
۳) بر خلاف گمانه زنیهای مطرح، انتشار اوراق در سال گذشته با توجه به حجم منابع جمع شده از بازار (اعم از بازار پول و سرمایه) بواسطه انتشار اوراق نقدی (۱۳۰همت) و حجم منابع تزریق شده به بازار بواسطه بازپرداخت اصل و فرع اوراق سررسید شده (۶۱ همت) و فرآیند تدریجی انتشار در طی سال، فاقد اثرگذاری جدی بر بازار سرمایه است. در حقیقت از ۱۳۰ همت اوراق منتشره نقدی، نیمی از آن ( بالغ بر ۶۵ همت) در بازار بین بانکی جذب شده است و نیمی دیگر در بازار سرمایه فروخته و منابع مالی جذب شده است و این در حالی است که تقریبا به میزان ۶۱ همت نیز طی سال ۱۳۹۹ منابع مالی برای اوراق سررسید شده پرداخت شده است.
همچنین ذکر این نکته نیز ضروری است که تقاضای خرید اوراق بدهی، از نظر نرخ ریسک و بازدهی مورد قبول متقاضیان خرید، در فضای کاملاً مجزا و متفاوت از تقاضای خرید سهام قرار دارد و عدم عرضه اوراق بدهی لزوماً به معنی هدایت منابع به سمت بازار سرمایه نخواهد بود.
۴)حسب مطالعات تطبیقی بهره گیری دولتها از انتشار اوراق برای تأمین مالی امری مرسوم و روبه رشد است و دولت ایران در زمینه انتشار اوراق برای جبران ناترازی بودجه،از تجربه دولتهای مختلف با درجات توسعه یافتگی گوناگون بهره برده است. شایان ذکر است در صورت فقدان بازار بدهی و عدم انتشار اوراق دولتی در مسیر جبران ناترازی، حسب اعلان رسمی مقام پولی، ۳۲ درصد بر پایه پولی و ۲۶ درصد بر نقدینگی موجود کشور افزوده میشد که تبعات تورمی آن بسیار گسترده و مخرب ارزیابی شده بود.
روابط عمومی وزارت اقتصاد
رفع توقیف دارایی بانک مرکزی در لوکزامبورگ تأیید شد
دیوان عالی لوکزامبورگ، حکم دادگاه استیناف در غیرقانونی بودن توقیف دارایی بانک مرکزی را تأیید کرد.
دکتر همتی اعلام کرد: براساس گزارش وکلای بانک مرکزی، متعاقب رأی مطلوب دادگاه استیناف کشور لوکزامبورگ، دیوان عالی آن کشور در مرحلهی فرجام نیز با رد اعتراض محکوم لهم دعاوی به اصطلاح ضدتروریستی مطروحه در آمریکا، رفع توقیف از دارایی بانک مرکزی در لوکزامبورگ را مورد تأیید قرار داد و فرجام خواهان را محکوم به پرداخت خسارت و هزینههای مرحله رسیدگی فرجامی کرد.
همتی افزود: با صدور این رأی، سایر دادگاههای لوکزامبورگ هم مکلف به تبعیت از آن خواهند بود و به این ترتیب، مانع قضایی انتقال دارایی بانک مرکزی به کشور مرتفع شده است.
بانک مرکزی
هند برای خرید نفت از ایران آماده میشود
پالایشگاههای هند آماده میشوند تا پس از لغو تحریم های آمریکا واردات نفت ایران را از سر بگیرند.
به نقل از راشا تودی، پالایشگاههای دولتی هند در صدد هستند تا خرید نفت خام از ایران را تا اواخر سال ۲۰۲۱ به دلیل انتظار لغو تحریمهای آمریکا از سر بگیرند.
بر اساس این گزارش پالایشگاههای هند واردات نفت از ایران را چندین ماه پس از اعمال تحریمهای نفتی آمریکا علیه ایران قطع کردند. دولت ترامپ علاوه بر اعمال تحریمهای نفتی از قرارداد برجام که سال ۲۰۱۸ بین ایران و ۵ کشور اروپا و آمریکا انجام شده بود عقبنشینی کرد.
دولت بایدن چند هفتهای است که به طور مستقیم در وین اتریش در باره توافق هستهای با ایران و امکان دسترسی دو کشور به توافق بحث و مذاکره میکنند. گزارشها حاکی از این است که پیشرفتهایی در این مذاکرات صورت گرفته، اما پیشرفت عمدهای تاکنون حاصل نشده است.
شرکتهای نفتی هند گفتهاند: بزرگترین شرکت پالایشگاهی اویل کورپوریت، باهارات پترولیوم، هندوستان پترولیوم و پالایشگاه و فرآوری ماناگالور، به دنبال کاهش خریدهای نفتی از دیگر کشورها و ازسرگیری خرید نفت از ایران هستند. این شرکتهای نفتی این را هم گفتهاند که خرید نفت از ایران در صورتی خواهد بود که قیمتها واقعی باشد و تحریمها برداشته شود.
قبل از تحریمهای آمریکا هند بزرگترین بازار نفت ایران محسوب میشد و پس از چین بیشترین خرید را از ایران انجام میداد که پس از تحریمهای آمریکا خرید خود را به طور کامل از ایران قطع کرد، اما چین همچنان خریدار نفت ایران باقی مانده است. علاوه بر این، ایران برای افزایش تولید و صادرات نفت خام، با توجه به پیشرفتهایی که در مذاکرات وین دیده میشود خود را آماده میکند.
ایبنا
برنامه جدید بانک مرکزی آمریکا برای توسعه ارز دیجیتال
بانک مرکزی ایالاتمتحده آمریکا (فدرال رزرو) در تلاشی برای توسعه ارز دیجیتال خود اعلام کرد، پنجشنبه مقاله تحقیقی را منتشر خواهد کرد که در آن، این حرکت رو به جلو بیشتر بررسی شده است.
اگرچه بانک مرکزی برنامه خاصی در مورد ارز تعیین نکرده است، اما رئیس هیأتمدیره فدرال رزرو، جروم پاول با تاکید بر پیشرفت فناوری پرداخت اعلام کرد که بانک فدرال بهدقت نظارت و انطباق با این نوآوریها داشته است.
پاول بیان کرد: «عملکرد موثر اقتصاد ما مستلزم این است که مردم نهتنها به دلار بلکه به شبکههای پرداخت، بانکها و سایر ارائهدهندگان خدمات پرداخت که به چرخش روزانه پول کمک میکنند، اعتماد و اطمینان داشته باشند.»
مقامات بانک فدرال بر اهمیت صدور ارز دیجیتال بانک مرکزی بهجای شرکت در مسابقه با همتایان جهانی خود تاکید کردهاند. بااینحال، حرکت چندین کشور، بهویژه چین، در فضای ارز دیجیتال بانک مرکزی (CBDC) بحث در مورد میزان جدیت بانک فدرال رزرو در جهت توسعه ارز دیجیتالی را تشدید کرده است. پیشرفت چین این نگرانی را ایجاد کرده است که بتواند موقعیت دلار را بهعنوان ارز ذخیره جهانی تضعیف کند.
پاول با اشاره به محبوبیت روزافزون ارزهای دیجیتال مانند بیتکوین گفت: هنوز ارزهای دیجیتالی، مکانیسمهای پرداخت ناکارآمد هستند، البته استیبلکوین که به ارزهای خاصی گره خورده، وضعیت بهتری دارد.
چندین سال است که بانک فدرال در حال بررسی سیستمهای پرداخت است و قصد دارد محصولی به نام FedNow را احتمالا در سال ۲۰۲۳ به بازار عرضه کند، این محصول بسیاری از مسائل مربوط به ارز دیجیتال را برطرف میکند مانند نیاز به بدون واسطه بودن در معاملات و مشکل خانوادههایی که هیچ حساب بانکی ندارند.
بنکر